Pakaammo (Introduction)
Iti intero a pakasaritaan, dagiti komunidad ti tao ken ti amin a parsua ti Dios ket nagsagrap gapu iti kinaagum ti tao, panagurnos ken panagabuso ti pannakabalin, ken dagiti saan a nainkalintegan nga estruktura ti sosiedad. Dagitoy a kinapudno ket nangiturong iti kinapanglaw, pannakaidadanes, pannakadadael ti aglawlaw, gubat, saan a panagpapada, ken pannakaabuso kadagiti nakapuy ken awanan iti pannakabael a mangibaga iti bukodda a karbengan.
Manipud iti panangkita ti pammati Cristiano, dagitoy a parikut ket saan laeng a sosyal wenno politikal a banag. Isuda ket pakakitaan ti basol a mangdadael iti panggep ti Dios iti panamarsua. Isuro ti Nasantoan a Kasulatan a pinarsua ti Dios ti tao tapno agbiag iti hustisia, talna, nasayaat a panangtaripato iti parsua, ken naayat a pannakikadua iti Dios, iti padana a tao, ken iti amin a pinarsua (Genesis 1–2). Nupay kasta, gapu iti panagsukir ti tao iti Dios, simrek ti pannakadadael iti tunggal paset ti biag (Genesis 3), ket nangpataud iti sistema ken estruktura a mangipatuloy iti kinakillo ken kinaawan ti hustisia.
Gapuna, ti misyon Cristiano ket saan a maikeddeng laeng iti panangikasaba iti Ebanghelio. Masapul met a mairaman ti maysa a namadtoan ken makapagbalbaliw a pannakipagpaset iti sosiedad. Ti misyon ket mangipakaammo iti Naimbag a Damag, lumaban iti kinakillo, mangitag-ay iti kinadayag ti tao, ken makipagpaset iti misyon ti Dios a mangisubli iti pannakikappia ken pannakapabaro ti amin a parsua.
1. Ti Kinaagum ti Tao ken ti Pannakadadael dagiti Komunidad ti Tao
Ti kinaagum ket maysa kadagiti kangrunaan a nagtaudan dagiti adu a kinakillo iti pakasaritaan. Iti adu a siglo, ti saan a mapnek a panagbiruk iti kinabaknang ken material a ganansia ket nangiturong iti pannakaadipen, kolonyalismo, korapsyon, panangabuso iti ekonomia, ken pannakadadael ti aglawlaw. Dagiti mannakabalin a pagilian ket inabusarda dagiti nakapuy a nasion tapno maala dagiti natural a recursosda, trabahoda, ken pannakabalinda iti politika, a nangibati kadagiti sumarsaruno a henerasion iti kinapanglaw ken panagdepende.
Kankanayon a pakdaaran ti Biblia ti kinaagum ta ipangpangrunana dagiti material a banag ngem ti Dios ken ti padana a tao (Lucas 12:15). Dagiti mammadto ket kinunada a nakillo dagidiay nagbalin a nabaknang babaen iti panangidadanes kadagiti napanglaw (Amos 5:11–12). Ti kinaagum ket mangdadael iti komunidad babaen iti panagpataud ti saan a panagpapada iti ekonomia, pannakailaksid dagiti dadduma, ken pannakarba dagiti pannakikadua ti tao. Mangiturong met daytoy iti pannakadadael ti aglawlaw gapu iti saan a responsable a panangus-usar iti parsua ti Dios.
Kas sungbat, ti misyon Cristiano ket mangitag-ay iti kinamanagited, hustisia, nasayaat a panangtaripato, ken dagiti naimbag a pamay-an iti ekonomia a mangipakita iti panagayat ti Dios kadagiti napanglaw. Ti iglesia ket naayaban a mangiparangarang iti komunidad a pagbingayan dagiti bendision, mairespeto ti kinadayag ti tunggal tao, ken maalagaan a naimbag ti amin a pinarsua (Aramid 2:44–47).
2. Ti Panagurnos ken Panagabuso ti Pannakabalin
Ipakita ti pakasaritaan a no ti pannakabalin iti politika, ekonomia, wenno relihion ket maurnos iti ima dagiti bassit laeng a tattao, masansan a mangiturong daytoy iti pannakaidadanes ken kinaranggas. Dagiti diktadura, panangidumduma babaen iti puli, awtoritaryan a gobierno, ken mapagsamantalang nga institusion ket nangilaksid kadagiti nakapuy kabayatan a sinalaknibda dagiti bukodda nga interes.
Iti Biblia, ti pannakabalin ket naited saan tapno mangituray wenno mangidadanes, no di ket tapno agserbi. Tinallikudan ni Jesus dagiti naidagaan a wagas ti panangituray ket insurona a ti pudno a kinadakkel ket masarakan iti napakumbaba a panagserbi (Marcos 10:42–45). Iti panagministrona, kinaritna dagiti mapang-abuso a sistema iti relihion ken politika, kabayatan a sinalaknibna dagiti tattao a naisina ken naidadanes iti sosiedad.
Gapuna, ti misyon Cristiano ket mangiraman iti maysa a namadtoan a pagrebbengan a sumango ken lumaban iti amin a panagabuso iti pannakabalin. Ti iglesia ket masapul a mangitag-ay iti pannakaisingasing dagiti pangulo, mangsalaknib iti karbengan ti tao, tumulong kadagiti maidadanes, ken mangparang-ay iti panangipangulo a naibatay iti kinapakumbaba, hustisia, ken naimbag a panagserbi. Ti panagulimek iti sangoanan ti pannakaidadanes ket maibusor iti mismo a misyon ni Cristo.
3. Dagiti Saan a Nainkalintegan nga Estruktura ti Sosiedad ken ti Sistemiko a Basol
Adu a sosiedad iti lubong ti nangbukel kadagiti institusion ken sistema a nangipaagnas iti kinakillo agingga a nagbalin a kasla normal a paset ti biag. Kabilang kadagitoy ti panangidumduma gapu iti puli (racism), diskriminasion babaen iti kasta wenno kasasaad iti biag, pannakaidadanes gapu iti kasarian, saan a panagpapada iti gundaway iti edukasion, saan a nalinteg a sistema iti panagtrabaho, ken dagiti linteg a mangparang-ay laeng iti pagimbagan dagiti addaan iti pannakabalin.
Masansan a dagitoy nga estruktura ket agtalinaed uray no awanendan dagiti tattao a nangirugi kadakuada, ta nagbalinda a paset ti kultura ken sistema ti sosiedad. Ti Nasantoan a Kasulatan ket ipakitana a dagiti mammadto ket saan a nagulimek iti kasta a kinakillo. Insaoda a masapul a maipatungpal ti hustisia kadagiti balo, ulila, ganggannaet, ken napanglaw (Isaias 1:17). Kasta met ni Jesus, binurakna dagiti pader ti diskriminasion babaen iti panangawatna kadagiti tattao a nailaksid wenno naibusor ti sosiedad.
Bigbigen ti misyon Cristiano a ti basol ket saan laeng a personal no di ket mabalin met a sistemiko. Gapuna, ti panangikasaba iti Ebanghelio ket masapul a mairaman iti panagbalbaliw kadagiti saan a nainkalintegan nga institusion, panangitag-ay iti pannakikappia ken pannakikinnana, ken panangpabileg kadagiti maidadanes. Ti misyon ket saan laeng a mangipakaammo iti pannakaisalakan babaen ken Cristo, no di ket makipagpaset met iti panagbalbaliw ti sosiedad a maitunos iti pagayat ti Dios.
4. Ti Pannakadadael ti Parsua
Saan laeng a dagiti tattao ti nagsagrap gapu iti kinaagum ken panagabuso iti pannakabalin. Nagsagrap met ti entero a parsua. Ti pannakapukaw dagiti kabakiran, pannakarugit ti danum ken tangatang, panagbaliw ti klima, pannakapukaw dagiti nadumaduma a klase ti mula ken animal, ken ti nalabes a panagusar kadagiti natural a recursos ket mangipakita iti panaglabsing ti tao iti responsibilidadna a kas katiwala ti Dios iti lubong (Genesis 2:15).
Isuro ti Roma 8:19–22 a ti amin a parsua ket agung-unget ken agsagrap gapu iti epekto ti basol ti tao. Gapuna, ti panangtaripato iti aglawlaw ket saan laeng a maysa a sosyal a programa, no di ket importante a paset ti panagbalin a disipulo ni Cristo. Ti panangaywan iti parsua ket maysa a panangipakita ti panagtulnog iti bilin ti Dios a mangsalaknib ken mangipablaak iti lubong a naipakabilinna kadatayo.
Mabalin a tumulong ti iglesia babaen iti panangisuro iti responsable a panagbiag, edukasion maipapan iti aglawlaw, nasayaat a panagusar kadagiti natural a recursos, ken panangsuporta kadagiti programa ken paglintegan a mangsalaknib iti aglawlaw ken kadagiti komunidad a kangrunaan a maapektaran iti pannakadadaelna.
5. Ti Misyon Cristiano kas Makapagbalbaliw a Sungbat ti Dios
Ti Cristiano a pannakaawat iti Missio Dei ket mangisuro a ti misyon ket aggapu iti Dios mismo. Isu ti agtrabtrabaho tapno pabaroenna ken sublienna ti entero a parsua babaen ken Jesu-Cristo. Ti pagrebbengan ti iglesia ket makipagpaset iti daytoy a nadiosan a trabaho babaen iti panangikasaba iti Ebanghelio ken panagbiag a mangiparangarang iti Pagarian ti Dios babaen iti hustisia, asi, pannakikappia, ken talna.
Daytoy a naan-anay ken holistiko a misyon ket iramanna:
- Panangipakaammo iti pannakaisalakan babaen ken Jesu-Cristo.
- Panangsalaknib iti kinadayag ken dignidad ti tunggal tao.
- Panaglaban kadagiti sistema ken estruktura ti kinakillo.
- Panangitag-ay iti nalinteg nga ekonomia ken panangipakita iti asi kadagiti napanglaw.
- Panangisangsangayan iti kappia ken pannakikinnana.
- Panangtaripato iti parsua ti Dios babaen iti napudno a panagbalin a katiwala.
- Panangipakita iti ayat ti Dios babaen iti praktikal a panagserbi iti padana a tao.
Ti Ebanghelio ket mangbalbaliw saan laeng iti biag ti tunggal tao no di ket pati iti entero a sosiedad. Ti pudno a misyon Cristiano ket mangbiruk iti espiritwal a pannakapabaro kabayatan a sungbatanna met dagiti sosyal, politikal, ekonomiko, ken ekolohikal a bunga ti basol.
Konklusyon
Ti kinaagum ti tao, ti panagabuso ken panagurnos ti pannakabalin iti ima dagiti bassit, ken dagiti saan a nainkalintegan nga estruktura ti sosiedad ket naulit-ulit a nangdadael kadagiti komunidad ti tao ken iti entero a parsua iti naglabas a pakasaritaan. Dagitoy a puersa ket nangiturong iti kinapanglaw, pannakaidadanes, kinaranggas, pannakadadael ti aglawlaw, ken nauneg a panagbingay-bingay iti sosiedad a mangapektar pay laeng kadagiti adu a tattao ita nga aldaw.
Ipakita ti Nasantoan a Kasulatan a dagitoy a kinapudno ket bunga ti panagisinana ti tao iti Dios ken ti panangtallikudna iti panggep ti Dios a mangiturong iti hustisia, ayat, ken nasayaat a panangtaripato iti sangaparsuaan.
Gapuna, ti misyon Cristiano ket masapul a lumabes iti nalaka ken naipakitakit a pannakaawat iti ebanghelismo laeng. Masapul nga awatenna ti naan-anay a misyon ti Dios a mangpabaro iti amin a parsua. Ti napudno a misyon ket mangipakaammo iti mangisalakan a trabaho ni Jesu-Cristo bayat a situtured a sumango iti kinakillo, mangsalaknib kadagiti maidadanes, mangitag-ay iti pannakikappia, ken mangtaripato iti aglawlaw.
Ti iglesia ket naayaban a mangbalin a dua a banag: maysa a namadtoan a timek a mangsao maibusor kadagiti sistema ti pannakaidadanes ken maysa a sibibiag a pakakitaan ti Pagarian ti Dios babaen iti naayat a panagserbi. Kabayatan a dagiti pasurot ni Cristo ket makipagpaset iti Missio Dei, agbalinda nga instrumento ti panagbalbaliw a mangipakita iti hustisia, talna, ken ayat ti Dios, bayat a mangur-uray iti naan-anay a pannakapabaro ti amin a parsua iti panagari ti Dios.
Iti daytoy a wagas, ti misyon Cristiano ket mangted iti namnama saan laeng iti pannakaisalakan ti indibidual a tao, no di ket iti pannakaagas dagiti komunidad ken pannakapabaro ti intero a sangaparsuaan.
Dagiti Tala iti Baba (Footnotes)
- Christopher J. H. Wright, The Mission of God's People: A Biblical Theology of the Church's Mission (Grand Rapids, Michigan: Zondervan, 2010), pp. 23–40.
- David J. Bosch, Transforming Mission: Paradigm Shifts in Theology of Mission (Maryknoll, New York: Orbis Books, 2011), pp. 389–393.
- John Stott, Christian Mission in the Modern World (Downers Grove, Illinois: IVP Academic, 2008), pp. 23–58.
- Lausanne Movement, The Cape Town Commitment: A Confession of Faith and a Call to Action (Peabody, Massachusetts: Hendrickson Publishers, 2011), Part IIA.
Bibliograpia
Bosch, David J. Transforming Mission: Paradigm Shifts in Theology of Mission. 20th Anniversary Edition. Maryknoll, New York: Orbis Books, 2011.
Lausanne Movement. The Cape Town Commitment: A Confession of Faith and a Call to Action. Peabody, Massachusetts: Hendrickson Publishers, 2011.
Stott, John. Christian Mission in the Modern World. Revised Edition. Downers Grove, Illinois: IVP Academic, 2008.
Ti Nasantoan a Biblia. New Revised Standard Version (NRSV).
Wright, Christopher J. H. The Mission of God's People: A Biblical Theology of the Church's Mission. Grand Rapids, Michigan: Zondervan, 2010.