Panimula
May mahalagang lugar ang Iglesia sa plano ng Diyos na ipinakikita sa buong Biblia. Mula Genesis hanggang Apocalipsis, isinasalaysay ng Kasulatan ang Diyos na tumatawag ng isang bayan para sa Kanyang sarili, hinuhubog sila ayon sa Kanyang kalooban, at isinusugo sila upang maging mga saksi ng Kanyang biyaya at ng Kanyang Kaharian. Ang kuwentong nagsimula sa pakikipagtipan ng Diyos sa Israel ay nagkaroon ng ganap na katuparan kay Jesucristo, na nagtatag ng bagong tipan sa pamamagitan ng Kanyang kamatayan at muling pagkabuhay. Sa pamamagitan ng Espiritu Santo, patuloy na tinitipon ng Diyos ang Kanyang bayan, pinagkakaisa sila, at binibigyan ng lakas upang maglingkod hanggang sa araw na ganap Niyang tapusin ang Kanyang gawain ng pagtubos.
Dahil dito, ang Iglesia ay higit pa sa isang organisasyong panrelihiyon, isang gusali, o isang pagtitipon lamang ng mga mananampalataya. Ayon sa Bagong Tipan, ang Iglesia ay ang bayan ng Diyos, ang katawan ni Cristo, at ang templo ng Espiritu Santo. Ang tatlong paglalarawang ito ang nagpapakita kung sino ang Iglesia at nagsisilbing batayan ng pag-unawa sa kanyang misyon sa mundo. Bagama't namuhay ang Iglesia sa iba't ibang kultura, lipunan, at panahon ng kasaysayan, nananatiling nakaugat ang kanyang pagkakakilanlan at layunin sa hindi nagbabagong kalooban ng Diyos na ipinahayag sa Kasulatan.
Mahalagang maunawaan ang pagkakakilanlan ng Iglesia sapagkat dito nagmumula ang kanyang misyon. Hindi ang Iglesia ang nagtatakda ng sarili nitong layunin. Ang Diyos ang nagbibigay sa kanya ng kanyang pagkakakilanlan at Siya rin ang nagtatalaga ng kanyang misyon. Bilang bayan ng Diyos, katawan ni Cristo, at templo ng Espiritu Santo, tinawag ang Iglesia upang ipahayag ang ebanghelyo, gumawa ng mga alagad, maglingkod sa kapwa, at maging tapat na saksi ng darating na Kaharian ng Diyos.
I. Ang Bayan ng Diyos: Isang Pagkakakilanlang Nakaugat sa Tipan
Ang pagkakakilanlan ng Iglesia bilang bayan ng Diyos ay nakaugat sa pakikipagtipan ng Diyos sa Israel. Matapos Niyang iligtas ang Kanyang bayan mula sa pagkaalipin sa Egipto, sinabi Niya:
"At kayo'y magiging isang kaharian ng mga saserdote sa akin, at isang bansang banal."
(Exodo 19:6, Ang Dating Biblia 1905)
Pinili ng Diyos ang Israel sa pamamagitan ng Kanyang biyaya upang maging Kanyang sariling bayan. Ngunit hindi lamang sila tinawag upang tumanggap ng Kanyang mga pagpapala. Tinawag din sila upang maging bayang gagamitin Niya sa pagpapakilala ng Kanyang layunin sa buong mundo. Sa pamamagitan ng kanilang pamumuhay, nais ng Diyos na makita ng ibang mga bansa ang Kanyang kabanalan, katapatan, at kapangyarihan.
Ipinakita rin ng tipang itinatag ng Diyos sa Bundok Sinai na ang Kanyang bayan ay dapat mamuhay nang may pagsunod, kabanalan, at katapatan. Sa ganitong paraan, ang kanilang buhay ay magiging patotoo ng presensya ng Diyos sa gitna nila at ng Kanyang patuloy na pagkilos para sa Kanyang bayan.
Natupad ang layuning ito sa pagdating ni Jesucristo. Sa kanyang sulat sa mga mananampalataya, ginamit ni Apostol Pedro ang mga salitang dating inilapat sa Israel at iniuugnay ito ngayon sa Iglesia:
"Datapuwa't kayo'y isang lahing hirang, isang makaharing pagkasaserdote, isang bansang banal, bayang pag-aari ng Dios, upang inyong ipahayag ang mga karilagan niyaong tumawag sa inyo mula sa kadiliman, hanggang sa kaniyang kagilagilalas na kaliwanagan."
(1 Pedro 2:9, Ang Dating Biblia 1905)
Sa pamamagitan ni Cristo, tinitipon ng Diyos ang mga tao mula sa bawat bansa upang maging iisang bayang tinubos Niya. Kaya ang Iglesia ay hindi para lamang sa isang lahi, kultura, o bansa. Ito ay binubuo ng lahat ng sumasampalataya kay Jesucristo at tumatanggap ng biyaya ng Diyos.
Ipinaliwanag din ni Apostol Pablo na sa pamamagitan ni Cristo ay inalis ang hadlang na naghihiwalay sa mga Judio at mga Hentil. Sa Kanya, ginawa silang isang bagong tao (Efeso 2:15). Dahil dito, ang pagkakaisa ng Iglesia ay hindi nakabatay sa lahi, kultura, o pinagmulan, kundi sa biyaya ng Diyos na tinanggap sa pamamagitan ng pananampalataya kay Cristo.
Ayon kay Christopher J. H. Wright, ang pagtawag ng Diyos sa Kanyang bayan ay palaging kaugnay ng Kanyang misyon. Pinagpapala Niya ang Kanyang bayan upang sila rin ay maging pagpapala sa iba. Kaya ang pagiging bayan ng Diyos ay hindi lamang isang dakilang pribilehiyo; kalakip din nito ang malaking pananagutan. Tinawag ang Iglesia upang sumamba sa Diyos, mamuhay nang may kabanalan, magmahalan bilang magkakapatid, at tapat na ipahayag ang Kanyang pagliligtas sa buong mundo.
Sa bawat henerasyon, kailangang alalahanin ng Iglesia na ang kanyang pagkakakilanlan ay hindi nakabatay sa impluwensiya, kapangyarihang pampolitika, o pagkilala ng lipunan. Higit sa lahat, siya ay pag-aari ng Diyos. Dahil dito, tinawag siyang ipakita ang Kanyang katangian at isabuhay ang Kanyang layunin saanman Siya ilagay.
II. Ang Katawan ni Cristo: Nagkakaisa sa Ilalim ng Iisang Ulo
Bukod sa pagiging bayan ng Diyos, inilalarawan din ng Bagong Tipan ang Iglesia bilang katawan ni Cristo. Ipinakikita ng larawang ito ang malapit na kaugnayan ng Iglesia kay Jesucristo at ang pagkakaisa ng lahat ng mananampalataya sa Kanya.
Isinulat ni Apostol Pablo:
"At ipinasakop niya ang lahat ng mga bagay sa ilalim ng kaniyang mga paa, at ibinigay siyang maging pangulo sa lahat ng mga bagay sa iglesia, Na siyang katawan niya, na kapuspusan niyaong pumupuspos ng lahat sa lahat."
(Efeso 1:22–23, Ang Dating Biblia 1905)
Ipinakikita ng talatang ito na si Cristo ang ulo ng Iglesia. Hindi lamang Siya ang nagtatag nito; Siya rin ang patuloy na namamahala at gumagabay rito. Mula kay Cristo nanggagaling ang pagkakakilanlan, direksiyon, at layunin ng Iglesia. Dahil dito, hindi dapat nakabatay ang kanyang gawain sa mga hangarin ng tao o sa mga inaasahan ng lipunan. Ang tungkulin niya ay manatiling tapat kay Cristo at ipagpatuloy ang Kanyang gawain sa mundo.
Ipinaliwanag pa ni Pablo ang larawang ito sa pamamagitan ng katawan ng tao. Kung paanong ang katawan ay may maraming bahagi at ang bawat isa ay may sariling gawain, gayundin ang Iglesia. Binubuo ito ng mga mananampalatayang may iba't ibang kaloob, kakayahan, at pananagutan, ngunit nagkakaisa silang lahat kay Cristo.
Sinabi niya:
"Kayo nga ang katawan ni Cristo, at bawa't isa'y samasamang mga sangkap niya."
(1 Corinto 12:27, Ang Dating Biblia 1905)
Dahil dito, ang pagkakaiba-iba ng mga mananampalataya ay hindi dapat maging sanhi ng pagkakabaha-bahagi. Sa halip, ipinakikita nito ang karunungan ng Diyos sa pagbibigay ng iba't ibang kaloob sa Kanyang bayan. Ang bawat mananampalataya ay may mahalagang bahagi sa paglilingkod sa Iglesia at sa pakikibahagi sa gawain ng Diyos.
Ayon kay Edmund P. Clowney, naipakikita ng Iglesia si Cristo sa mundo kapag namumuhay ito sa ilalim ng Kanyang pamamahala at isinasabuhay ang Kanyang katangian. Sa ganitong paraan, nagiging malinaw sa mga tao kung sino si Cristo habang nakikita nila ang buhay ng Kanyang bayan.
Ang pagiging katawan ni Cristo ay nangangahulugan ding ipinagpapatuloy ng Iglesia ang ministeryo ni Jesus. Pumarito si Jesus upang maglingkod, hanapin ang mga naliligaw, at dalhin ang tao pabalik sa Diyos. Kaya naman ang Kanyang katawan ay tinatawag ding magpakita ng Kanyang pag-ibig, kababaang-loob, habag, at katotohanan.
Sa pamamagitan ng tapat na pangangaral ng ebanghelyo, pagmamalasakit sa kapwa mananampalataya, at paglilingkod sa mga nangangailangan, nagiging buhay na patotoo ang Iglesia ng presensya ni Cristo sa mundo.
Sa huli, kay Cristo nakasalalay ang pagkakaisa at misyon ng Iglesia. Ipinaalala ni Pablo na sa pamamagitan Niya ay isinasagawa ng Diyos ang Kanyang layunin na panumbalikin ang lahat ng bagay.
"At sa pamamagitan niya ay papagkasunduin sa kaniya ang lahat ng mga bagay, pagkagawa ng kapayapaan sa pamamagitan ng dugo ng kaniyang krus."
(Colosas 1:20, Ang Dating Biblia 1905)
Ipinakikita ng talatang ito na ang ginawa ni Cristo ay hindi lamang tungkol sa pagliligtas ng bawat tao. Bahagi ito ng mas malawak na layunin ng Diyos na panumbalikin ang lahat ng nasira dahil sa kasalanan. Bilang katawan ni Cristo, nakikibahagi ang Iglesia sa gawaing ito sa pamamagitan ng tapat na pagpapatotoo tungkol sa Panginoon habang hinihintay ang ganap na paghahayag ng Kanyang Kaharian.
III. Ang Templo ng Espiritu Santo: Ang Presensya ng Diyos sa Gitna ng Kanyang Bayan
Ang ikatlong larawan na ginagamit ng Biblia upang ilarawan ang Iglesia ay ang templo ng Espiritu Santo. Ipinakikita nito na ang Diyos mismo ang nananahan sa gitna ng Kanyang bayan. Noong panahon ng Lumang Tipan, ang presensya ng Diyos ay iniuugnay sa tabernakulo at sa templo, ang mga lugar kung saan Siya nakikipagtagpo sa Israel. Ngunit sa pamamagitan ni Jesucristo at ng gawain ng Espiritu Santo, ang presensya ng Diyos ay hindi na lamang iniuugnay sa isang gusali. Sa halip, ito ay nahahayag sa buhay ng Kanyang mga tao.
Isinulat ni Apostol Pablo:
"Na sa kaniya nama'y kayo naman ay itinatayo upang maging tahanan ng Dios sa Espiritu."
(Efeso 2:22, Ang Dating Biblia 1905)
Ipinakikita ng talatang ito na ang Iglesia ay hindi nakikilala dahil sa isang gusali o sa isang lugar ng pagsamba. Ang tunay na Iglesia ay ang mga taong pinagbuklod ng Diyos kay Cristo at pinananahanan ng Espiritu Santo. Saanman nagtitipon ang mga mananampalataya sa pangalan ni Cristo at namumuhay ayon sa Kanyang kalooban, doon nahahayag ang presensya ng Diyos.
Ngunit hindi lamang nananahan ang Espiritu Santo sa Iglesia. Siya rin ang nagbibigay rito ng kapangyarihan upang maisakatuparan ang misyong ipinagkatiwala ng Diyos.
Bago umakyat si Jesus sa langit, sinabi Niya sa Kanyang mga alagad:
"Datapuwa't tatanggapin ninyo ang kapangyarihan, pagdating sa inyo ng Espiritu Santo: at kayo'y magiging mga saksi ko..."
(Mga Gawa 1:8, Ang Dating Biblia 1905)
Natupad ang pangakong ito noong araw ng Pentecostes. Pinuspos ng Espiritu Santo ang mga unang mananampalataya at binigyan sila ng kapangyarihang ipahayag ang ebanghelyo sa mga taong nagmula sa iba't ibang bansa at nagsasalita ng iba't ibang wika (Mga Gawa 2).
Mula noon hanggang ngayon, hindi umaasa ang Iglesia sa sariling kakayahan upang tuparin ang kanyang misyon. Ang Espiritu Santo ang patuloy na gumagabay, nagbibigay ng karunungan, at nagpapalakas sa mga mananampalataya upang magawa nila ang ipinagagawa ng Diyos.
Tinutulungan din ng Espiritu Santo ang Iglesia na mamuhay bilang isang banal na pamayanan na nagpapakita ng karakter ng Diyos. Ipinaalala ni Pablo:
"Hindi baga ninyo nalalaman na kayo'y templo ng Dios, at ang Espiritu ng Dios ay nananahan sa inyo?"
(1 Corinto 3:16, Ang Dating Biblia 1905)
Dahil nananahan ang Espiritu Santo sa Kanyang bayan, ang Iglesia ay tinatawag na mamuhay nang may kabanalan, pagkakaisa, pag-ibig, at katapatan sa Diyos. Ang kanilang buhay bilang isang pamayanan ay dapat magpakita ng pagbabagong nagagawa ng presensya ng Diyos.
Nagbibigay rin ang Espiritu Santo ng pag-asa sa Iglesia habang nabubuhay ito sa isang mundong nasira ng kasalanan. Isinulat ni Pablo:
"Sapagka't nalalaman natin na ang buong sangnilikha ay magkasamang humihibik at nagdaramdam ng kahirapan hanggang ngayon."
(Roma 8:22, Ang Dating Biblia 1905)
Ipinakikita ng talatang ito na maging ang buong sangnilikha ay naghihintay sa ganap na katuparan ng gawain ng Diyos sa pagtubos. Habang hinihintay ng Iglesia ang araw na iyon, tinatawag itong mamuhay bilang patotoo ng darating na panunumbalik ng lahat ng bagay. Ginagawa ito sa pamamagitan ng tapat na paglilingkod, pagmamalasakit sa kapwa, pagsusulong ng pagkakasundo, at responsableng pangangalaga sa sangnilikha na ipinagkatiwala ng Diyos.
IV. Ang Iglesia sa Iba't Ibang Konteksto ng Kasaysayan
Sa buong kasaysayan, isinagawa ng Iglesia ang kanyang misyon sa iba’t ibang kultura, lipunan, at kalagayang pampulitika. Noong panahon ng mga unang Cristiano, ipinahayag nila si Jesus bilang Panginoon sa gitna ng Imperyo ng Roma, kung saan madalas silang dumanas ng pagtutol at pag-uusig. Sa kabila ng mga pagsubok na ito, nanatili silang tapat sa turo ng mga apostol, sa kanilang pagsasama bilang mga mananampalataya, sa pagsamba, at sa patuloy na pagpapahayag ng ebanghelyo (Mga Gawa 2:42–47).
Habang lumilipas ang panahon, humarap ang Iglesia sa mga bagong hamon at pagkakataon. Sa iba't ibang bahagi ng mundo, nagtatag ang mga Cristiano ng mga pamayanan ng pananampalataya, naglingkod sa mga mahihirap, nagtayo ng mga institusyong pang-edukasyon, at naging bahagi ng positibong pagbabago sa lipunan. Nang sumiklab ang Repormasyong Protestante, muling binigyang-diin ang awtoridad ng Kasulatan at ang katotohanang ang tao ay naliligtas sa pamamagitan ng biyaya ng Diyos sa pamamagitan ng pananampalataya. Pagkaraan nito, lalo pang lumawak ang gawaing pagmimisyon at naipahayag ang ebanghelyo sa iba't ibang bansa at kultura.
Ipinakikita ng mga pangyayaring ito na maaaring magbago ang kalagayan ng Iglesia sa bawat panahon, ngunit hindi nagbabago ang kanyang pagkakakilanlan. Maaaring mag-iba ang paraan ng kanyang paglilingkod ayon sa pangangailangan ng panahon at lugar, ngunit ang kanyang pundasyon ay nananatiling si Jesucristo at ang Kanyang Salita.
Ayon kay Lesslie Newbigin, ang Iglesia ay may pananagutang ipahayag ang hindi nagbabagong ebanghelyo sa gitna ng mga kulturang patuloy na nagbabago. Nangangahulugan ito na dapat maunawaan ng Iglesia ang mundong kanyang ginagalawan, ngunit hindi niya dapat hayaang ang kultura ang magtakda kung ano ang katotohanan ng ebanghelyo.
Sa kasalukuyan, patuloy na humaharap ang Iglesia sa isang mundong mabilis magbago dahil sa globalisasyon, pag-unlad ng teknolohiya, mga suliraning panlipunan, at mga hamong pangkalikasan. Dahil dito, kailangan niyang kumilos nang may karunungan at katapatan sa Diyos. Hindi siya tinawag upang lumayo sa mundo o sumunod na lamang sa takbo nito. Sa halip, tinawag siyang maging tapat na saksi ng Kaharian ni Cristo sa bawat henerasyon.
V. Ang Misyon ng Iglesia sa Mundo
Ang misyon ng Iglesia ay nakaugat sa kanyang pagkakakilanlan. Dahil ang Iglesia ay bayan ng Diyos, katawan ni Cristo, at templo ng Espiritu Santo, tinawag itong makibahagi sa gawain ng Diyos sa mundo. Ang misyong ito ay hindi nagsimula sa mga plano ng tao kundi sa layunin ng Diyos. Ito ang misyong ipinagkatiwala ni Jesus sa Kanyang mga alagad nang sabihin Niya:
"Dahil dito magsiyaon nga kayo, at gawin ninyong mga alagad ang lahat ng mga bansa, na sila'y inyong bautismuhan sa pangalan ng Ama at ng Anak at ng Espiritu Santo."
(Mateo 28:19, Ang Dating Biblia 1905)
Ang Dakilang Utos na ito ang nananatiling sentro ng misyon ng Iglesia sa bawat henerasyon. Tinawag ang Iglesia upang ipahayag ang ebanghelyo, gumawa ng mga alagad, turuan silang sumunod kay Cristo, at anyayahan ang mga tao na tanggapin ang kaligtasang iniaalok ng Diyos sa pamamagitan Niya.
Gayunman, hindi lamang sa pamamagitan ng salita isinasakatuparan ng Iglesia ang kanyang misyon. Ang ebanghelyo ay may kapangyarihang baguhin ang buong buhay ng tao, kaya dapat itong makita sa paraan ng pakikitungo ng mga mananampalataya sa Diyos, sa kapwa, at sa mundo.
Sinabi ni Jesus:
"Sa ganito'y mangakikilala ng lahat ng mga tao na kayo'y aking mga alagad, kung kayo'y may pagibig sa isa't isa."
(Juan 13:35, Ang Dating Biblia 1905)
Dahil dito, ang pagpapatotoo ng Iglesia ay hindi lamang nakikita sa kanyang ipinapangaral kundi maging sa kanyang pamumuhay. Ang pagpapakita ng habag at awa, paglilingkod sa mga nangangailangan, pagsusulong ng katarungan at kapayapaan, pagtatanggol sa dignidad ng bawat tao, at responsableng pangangalaga sa sangnilikha ay mga bunga ng buhay na binago ng ebanghelyo. Hindi pinapalitan ng mga gawaing ito ang pangangaral tungkol kay Cristo; sa halip, ipinakikita nila ang katotohanan ng Kanyang Kaharian.
Ang misyon ng Iglesia ay nakaugnay din sa pangako ng Diyos na balang araw ay panunumbalikin Niya ang lahat ng bagay sa pamamagitan ni Cristo. Ganito ang isinulat ni Apostol Juan:
"At nakita ko ang isang bagong langit at ang isang bagong lupa: sapagka't ang unang langit at ang unang lupa ay naparam na."
(Apocalipsis 21:1, Ang Dating Biblia 1905)
Ito ang dakilang pag-asang pinanghahawakan ng Iglesia. Habang hinihintay ang ganap na katuparan ng pangakong ito, tinawag siyang mamuhay bilang tanda ng darating na Kaharian ng Diyos. Patuloy niyang ipinahahayag ang pag-asa na matatagpuan kay Cristo, naglilingkod sa mundo nang may pag-ibig, at nakikibahagi sa gawain ng Diyos sa pagtubos habang hinihintay ang ganap na katuparan ng Kanyang mga pangako.
Konklusyon
Malinaw na ipinakikita ng Biblia na magkaugnay ang pagkakakilanlan at misyon ng Iglesia. Ang Iglesia ay ang bayan ng Diyos, na tinawag upang mamuhay sa ilalim ng Kanyang tipan. Siya rin ang katawan ni Cristo, na nagkakaisa sa ilalim ng pamamahala ng kanyang Ulo at tinawag na ipakita ang Kanyang katangian sa mundo. Bukod dito, ang Iglesia ay ang templo ng Espiritu Santo, na pinananahanan ng Diyos at binibigyan ng kapangyarihan upang maisagawa ang misyong ipinagkatiwala Niya.
Bagama't namuhay ang Iglesia sa iba't ibang panahon at sa magkakaibang kultura, hindi nagbago ang kanyang pundasyon. Ang kanyang misyon ay hindi nagmumula sa mga plano o hangarin ng tao kundi sa walang hanggang layunin ng Diyos na ipinahayag sa Kasulatan. Dahil dito, ang Iglesia ay tinawag upang ipahayag ang ebanghelyo ni Jesucristo, gumawa ng mga alagad, magmahal sa kapwa, maglingkod nang may katapatan, at maging tapat na saksi ng pagdating ng Kaharian ng Diyos.
Sa mundong puno ng pagkasira, kawalang-katiyakan, at pananabik sa tunay na pagbabago, may natatanging tungkulin ang Iglesia. Hindi lamang siya naghihintay sa araw na ganap na matutupad ang mga pangako ng Diyos. Mula ngayon pa lamang, tinatawag na siyang mamuhay bilang saksi ng hinaharap na inihanda ng Diyos. Sa pamamagitan ng kapangyarihan ni Cristo at ng presensya ng Espiritu Santo, patuloy na nakikibahagi ang Iglesia sa gawain ng Diyos sa pagtubos hanggang sa araw na gawin Niyang bago ang lahat ng bagay.
Mga Sanggunian
Beale, G. K. A New Testament Biblical Theology: The Unfolding of the Old Testament in the New. Grand Rapids, MI: Baker Academic, 2011.
Clowney, Edmund P. The Church. Downers Grove, IL: InterVarsity Press, 1995.
Newbigin, Lesslie. The Gospel in a Pluralist Society. Grand Rapids, MI: Eerdmans, 1989.
Stott, John. Christian Mission in the Modern World. Downers Grove, IL: InterVarsity Press, 2008.
Van Gelder, Craig. The Ministry of the Missional Church: A Community Led by the Spirit. Grand Rapids, MI: Baker Books, 2007.
Wright, Christopher J. H. The Mission of God: Unlocking the Bible's Grand Narrative. Downers Grove, IL: IVP Academic, 2006.
Ang Biblia (Ang Dating Biblia, 1905).